Risico versus gevaar

leeuw.jpgGeen enkel product en geen enkele activiteit is honderd procent veilig. Ondanks alle voorzorgsmaatregelen bestaat er altijd een kleine kans dat er iets mis gaat. De vraag ‘Is dit product veilig?’ betekent dus: is de kans dat er een gevaarlijke situatie ontstaat klein genoeg? Of anders gezegd: is het risico aanvaardbaar?

Of u het risico aanvaardbaar vindt, hangt af van hoe ernstig het gevaar is. Eén procent kans op blijvend oogletsel is minder aanvaardbaar dan één procent kans op misselijk worden. Een risico is dus de combinatie van kans en gevolg. De aanvaardbaarheid van een risico hangt af van:

•de inschatting van de kans dat er een gevaarlijke situatie ontstaat
•de inschatting van de ernst van het gevaar 
 

Hoe beoordelen we risico? 

Aan cosmetica zijn eisen gesteld om veilig te worden bevonden. Maar hoe beoordelen wij zelf, als consument, de veiligheid van cosmetica? In dit proces laten we ons beïnvloeden door verschillende factoren.

Emotie
Wat mensen gevaarlijk vinden, hoeft niet altijd ook gevaarlijk te zijn. Regelmatig zijn we angstig voor zaken die niet gevaarlijk zijn, en het omgekeerde komt ook vaak voor. Bekende voorbeelden hiervan zijn roken en hard rijden, gedragingen waarvan inmiddels bewezen is dat ze gevaarlijk zijn. Toch zijn er velen die het niet kunnen laten. Daar staat tegenover dat de veel kleinere kans op een crash met een vliegtuig door veel mensen als bedreigend wordt ervaren. 

Het werkelijke gevaar speelt dus wel een rol bij het inschatten van risico’s, maar de interpretatie die mensen er zelf aan geven, weegt vaak zwaarder.

Risicobeoordeling cosmetica

Voor ieder cosmeticaproduct geldt: vóórdat het op de markt komt, is het uitvoerig beoordeeld op veiligheid.

Om te bepalen of een product veilig is, voert de fabrikant een risicobeoordeling uit. Hij beoordeelt het risico dat iemand loopt als hij een product gebruikt waarin een mogelijk gevaarlijke stof zit. Hij beoordeelt dus niet alleen het gevaar van de stof in zuivere en geconcentreerde vorm.

De risicobeoordeling is gebaseerd op de eigenschap van een stof samen met de blootstelling aan die stof.

Sommige potentieel gevaarlijke stoffen in zuivere en geconcentreerde vorm kunnen dus wel worden toegepast, omdat ze geen risico veroorzaken dankzij de (lage) concentratie en de wijze van gebruik.

Voorbeelden
Fluoride in tandpasta is bijvoorbeeld schadelijk als u een hele tube leeg eet. Echter, we gebruiken maar weinig, verdunnen het met water en spugen het vervolgens uit. We slikken hooguit een klein beetje tandpasta door. Daarom wordt het product als veilig beoordeeld. En met dat beetje tandpasta dat we wel doorslikken tijdens het poetsen, houdt de fabrikant ruimschoots rekening.

Nog een voorbeeld: iedereen weet dat alcohol in principe een giftige stof is. Veel cosmetische producten zoals lotion bevatten alcohol. U zult echter nooit het hele flesje lotion in één keer op uw huid sprenkelen. Bovendien kan maar een zeer kleine hoeveelheid alcohol door de huid dringen. Ook verdampt alcohol heel snel. Alles bij elkaar is de uiteindelijke blootstelling aan de potentieel gevaarlijke stof zeer klein en is het product dus veilig in gebruik. Als u het smeren van lotion op de huid vergelijkt met het drinken van een enkel glas wijn, dan geeft het glas wijn een grotere blootstelling aan alcohol.

Boodschapper
De betrouwbaarheid van degene die informatie geeft, is vaak doorslaggevend bij onze beoordeling van risico. Het verhaal van een politicus wordt bijvoorbeeld eerder met een korrel zout genomen dan dat van een professor.

Winst
Mensen hebben de neiging om zich te richten op het voordeel dat uit de schadelijke activiteit (bijvoorbeeld hard rijden) voortvloeit. Namelijk, levert het geld, tijd of geluk op? Dan zijn mensen meestal bereid meer risico te nemen.

Invloed
Ook speelt bij het beoordelen van risico, de invloed die wij op een situatie hebben een rol. De bestuurder van een auto voelt zich meestal veiliger dan de passagier naast hem.

Termijn
Of de gevolgen van een activiteit te overzien zijn, beïnvloedt ook het risico dat wordt ervaren. Zo is het breken van een been door te vallen bij wintersport, beter te begrijpen dan een ernstige ziekte krijgen over dertig jaar.

Media
Tot slot, wat ook een rol speelt bij het beoordelen van risico, is de wijze en frequentie waarmee onderwerpen in de media komen. Hoe vaker u een bericht hoort, hoe beter het beklijft en hoe ongeruster u zult worden. Terwijl het vaker horen en lezen van het bericht, het bericht zelf niet meer waardegetrouw maakt.

Wij gebruiken cookies om uw gebruikerservaring te verbeteren.
Door dit aan te vinken, wordt er een cookie geplaatst om de popup te verbergen. Deze cookie bevat geen persoonlijke informatie

Ik accepteer het gebruik van cookies